EKONOMIJA

Kvalitativne značajke

• Opći karakter knjige: stručna, udžbenik

Sadržaj: 

PREDGOVOR ................................................................................................................... V
1. UVOD – METODOLOŠKE OSNOVE................................................................... 1
1.1. Ekonomska analiza i ekonomski modeli ..................................................... 1
1.1.1. Ekonomski problem........................................................................... 2
1.1.2. Ekonomska teorija i ekonomska analiza........................................ 4
1.1.3. Definicija i zadaća ekonomske analize........................................... 4
1.1.4. Vrste ekonomske analize................................................................... 6
1.1.5. Koeficijenti osjetljivosti – kvantitativni izraz
međuovisnosti među ekonomskim varijablama........................... 8
1.1.6. Koeficijent elastičnosti – najčešća mjera osjetljivosti............... 10
1.1.7. Ekonomska analiza i ekonomska politika.................................... 11
1.1.8. Mikroekonomska analiza................................................................ 13
1.1.9. Makroekonomska analiza .............................................................. 14
1.1.10. Statička i dinamička analiza .......................................................... 16
1.2. Proces ekonomske analize ........................................................................... 16
1.2.1. Prikupljanje relevantnih podataka ................................................ 17
1.2.2. Provjera prikupljenih podataka ..................................................... 17
1.2.3. Utvrdivanje međuovisnoti među ekonomskim pojavama ....... 17
1.2.4. Ekonomski modeli............................................................................ 18
1.2.5. Varijable ekonomskih modela........................................................ 19
1.2.6. Rješenje modela – prevođenje u reducirani oblik i
ekonomska analiza ........................................................................... 22
I. DIO
MIKROEKONOMIJA
2. POTROŠNJA I ZADOVOLJSTVO....................................................................... 28
Uvod ........................................................................................................................... 28
2.1. Zakon opadajućeg graničnog zadovoljstva ............................................... 28

2.2. Radost darivanja i ekonomska opravdanost preraspodjele .................. 31
2.3. Zadovoljstvo potrošnjom više proizvoda.................................................. 33
2.4. Uvođenje cijena i potrošačev probitak ..................................................... 33
2.5. Tržišne strukture i blagostanje ................................................................... 35
3. FUNKCIJA POTRAŽNJE........................................................................................ 38
Uvod ........................................................................................................................... 38
3.1. Krivulja indiferencije..................................................................................... 38
3.2. Budžetska jednadžba .................................................................................... 44
3.3. Potrošačeva ravnoteža – optimalna kombinacija potrošnje.................. 47
3.4. Izvođenje krivulje potražnje ....................................................................... 49
3.5. Efekt supstitucije i efekt dohotka ............................................................... 51
3.6. Funkcija potražnje ........................................................................................ 54
3.6.1. Funkcija potražnje s obzirom na cijenu ...................................... 54
3.7. Funkcija ukupnog prihoda .......................................................................... 56
3.7.1. Funkcija graničnog prihoda ........................................................... 58
3.8. Funkcija potražnje u odnosu na dohodak – Engelova krivulja ............ 59
4. OSNOVE TEORIJE PODUZEĆA.......................................................................... 62
Uvod ........................................................................................................................... 62
4.1. Poduzetnik ...................................................................................................... 62
4.2. Poduzeće ......................................................................................................... 64
4.3. Odvajanje upravljanja od vlasništva .......................................................... 66
4.4. Problem odnosa principal – agent ............................................................. 68
4.5. Ciljevi poslovanja poduzeća ........................................................................ 70
4.6. Upravljanje troškovima................................................................................. 76
4.7. Bilanca – pokazatelj rezultata...................................................................... 77
5. FUNKCIJA PROIZVODNJE................................................................................... 82
Uvod ........................................................................................................................... 82
5.1. Ukupna prosječna i granična proizvodnja ................................................ 82
5.2. Tri stadija proizvodnje .................................................................................. 86
5.2.1. Utjecaj promjene kapitalne opremljenosti na proizvodnu
funkciju............................................................................................... 89
5.3. Izokvanta.......................................................................................................... 91
5.4. Ilustracija ekonomije razmjera.................................................................... 93
5.5. Granična stopa tehnološke supstitucije..................................................... 96
5.6. Optimalna kombinacija proizvodnje ......................................................... 98
5.7. Elastičnost supstitucije................................................................................103
5.8. Putanja ekspanzije .......................................................................................104
5.9. Krivulja transformacije ...............................................................................105
5.10. Analiza tehničkog napretka .......................................................................108
5.10.1. Pojam tehničkog napretka ............................................................108
5.10.2. Utjecaj tehničkog napretka na krivulju
transformacije .................................................................................109
5.11. Maksimiranje funkcije proizvodnje uz dane proizvodne
resurse ............................................................................................................111
6. FUNKCIJA TROŠKOVA .......................................................................................114
Uvod .........................................................................................................................114
6.1. Funkcija ukupnih troškova.........................................................................114
6.2. Prosječni ili jedinični troškovi...................................................................115
6.3. Granični troškovi .........................................................................................117
6.4. Odnos među krivuljama troškova ............................................................118
6.4.1. Izvođenje funkcija troškova iz funkcije proizvodnje...............119
6.5. Direktni i indirektni (eksterni) troškovi...................................................122
6.6. Dugoročne krivulje troškova .....................................................................124
6.7. Izvođenje krivulje ponude..........................................................................126
6.8. Funkcija ponude ...........................................................................................129
7. TRŽIŠNO ODREĐIVANJE CIJENA – ELASTIČNOST................................134
Uvod .........................................................................................................................134
7.1. Rješenje mikroekonomskog modela – određivanje ravnotežne
cijene ..............................................................................................................134
7.2. Pojam koeficijenta elastičnosti..................................................................136
7.3. Elastičnost potražnje na cijenu ................................................................138
7.3.1. Faktori koji utječu na elastičnost potražnje ..............................138
7.4. Grafičko mjerenje elastičnosti potražnje ................................................140
7.5. Prosječna elastičnost ...................................................................................143
7.6. Elastičnost potražnje na dohodak.............................................................145
7.7. Parcijalna elastičnost potražnje.................................................................146
7.8. Elastičnost potražnje, ukupnog prihoda i graničnog
prihoda...........................................................................................................147
7.9. Primjena koeficijenta elastičnosti u poslovnoj politici.........................149
8. OSNOVE MIKROEKONOMSKE TEORIJE I POLITIKE CIJENA..............152
Uvod .........................................................................................................................152
8.1. Funkcija cijena u ekonomskom sustavu ..................................................153
8.2. Utjecaj promjene potražnje na ravnotežnu cijenu ................................155
8.3. Utjecaj promjene funkcije ponude na ravnotežnu cijenu ....................156
8.4. Utjecaj indirektnog poreza na ravnotežnu cijenu i njegovo
prevaljivanje ..................................................................................................157
8.5. Utjecaj subvencija na cijene .......................................................................162
8.6. Problemi politike cijena u poljoprivredi..................................................163
8.7. Politika cijena u različitim strukturama tržišta......................................166
9. POLITIKA CIJENA U UVJETIMA POTPUNE KONKURENCIJE .............169
Uvod .........................................................................................................................169
9.1. Savršena konkurencija ................................................................................169
9.2. Određivanje cijena na konkurencijskom tržištu....................................171
9.3. Politika cijena u kratkom i dugom roku ..................................................172
9.3.1. Kratki rok .........................................................................................172
9.3.1.1. Utjecaj promjene troškova na kratkoročnu
ravnotežu........................................................................175
9.3.1.1.1. Promjena fiksnih troškova........................175
9.3.1.1.2. Promjena varijabilnih troškova ...............176
9.3.2. Dugi rok............................................................................................177
9.3.3. Utjecaj promjene troškova na dugoročnu ravnotežu ..............181
9.4. Dugoročna krivulja ponude na konkurencijskom tržištu....................183
9.5. Nabavljanje proizvodnih faktora konkurencijskog poduzeća.............185
9.5.1. Nabavljanje faktora proizvodnje na tržištu potpune
konkurencije....................................................................................186
9.5.1.1. Kratki rok .......................................................................186
9.5.1.2. Dugi rok..........................................................................190
9.5.2. Nabavljanje faktora proizvodnje na tržištu nepotpune
konkurencije....................................................................................191
10. POLITIKA CIJENA U UVJETIMA MONOPOLA..........................................194
Uvod .........................................................................................................................194
10.1. Funkcija potražnje i ukupnog prihoda monopolista.............................195
10.2. Maksimiziranje dobiti monopolista .........................................................197
10.3. Diskriminacija cijena...................................................................................198
10.4. Zakonsko reguliranje monopola ...............................................................200
10.4.1. Reguliranje monopola kontrolom cijena ...................................201
10.4.2. Reguliranje monopola porezima .................................................202
10.4.2.1. Paušalni porez ...............................................................203
10.4.2.2. Direktni porezi..............................................................204
10.4.2.3. Indirektni porezi...........................................................204
10.4.2.4. Ad valorem porezi ........................................................205
10.5. Reguliranje prirodnog monopola .............................................................206
10.6. Nabavljanje faktora proizvodnje monopolista .......................................208
10.7. Bilateralni monopol.....................................................................................210
11. POLITIKA CIJENA U UVJETIMA NEPOTPUNE KONKURENCIJE ......213
Uvod .........................................................................................................................213
11.1. Određivanje nesavršenosti tržišta ............................................................213
11.2. Monopolistička konkurencija....................................................................214
11.2.1. Kratkoročna ravnoteža na tržištu monopolističke
konkurencije....................................................................................216
11.2.2. Dugoročna ravnoteža na tržištu monopolističke
konkurencije....................................................................................217
11.3. Oligopol .........................................................................................................219
11.4. Kartel ..............................................................................................................220
11.5. Liderstvo u određivanju cijena ..................................................................222
11.6. Teorija strategijskih igara ...........................................................................226
12. EKONOMIJA JAVNOG SEKTORA ...................................................................229
Uvod .........................................................................................................................229
12.1. Javna dobra....................................................................................................230
12.2. Javni rashodi .................................................................................................231
12.2.1. Struktura budžetske potrošnje G ...............................................232
12.2.2. Financiranje državnih rashoda ...................................................233
12.3. Porezi..............................................................................................................233
12.3.1. Porezna politika ..............................................................................234
12.3.2. Odlike dobrog poreznog sustava.................................................235
12.3.3. Struktura poreza ............................................................................238
12.3.4. Porezna osnovica............................................................................239
12.3.5. Porezne stope .................................................................................239
12.4. Redistribucijska funkcija države ...............................................................240
12.4.1. Mjerenje nejednakosti razdiobe dohotka .................................241
12.4.2. Efikasnost i pravednost .................................................................242
12.5. Teorija javnog izbora...................................................................................243
12.6. Proračun Republike Hrvatske....................................................................247
12.6.1. Osnovne faze izrade državnog proračuna ................................248
II. DIO
MAKROEKONOMIJA
13. FUNKCIONIRANJE PRIVREDNOG SUSTAVA – DRUŠTVENO
RAČUNOVODSTVO............................................................................................252
Uvod .........................................................................................................................252
13.1. Ekonomske transakcije i njihovo grupiranje ..........................................252
13.2. Kružni tok privredne aktivnosti................................................................253
13.2.1. Raščlanjivanje finalne uporabe na potrošnju i
akumulaciju .....................................................................................257
13.2.2. Dezagregiranje finalne potrošnje na osobnu i opću................263
13.2.3. Analiza kružnog toka privredne aktivnosti otvorene
privrede ............................................................................................267
13.3. Sustav društvenih računa Hrvatske..........................................................273
14. TEMELJNI MAKROEKONOMSKI MODEL...................................................277
Uvod .........................................................................................................................277
14.1. Krivulja agregatne potražnje......................................................................277
14.1.1. Utjecaj očekivanja...........................................................................281
14.2. Agregatna ponuda........................................................................................281
14.3. Rješenje agregatnog makroekonomskog modela ..................................286
14.4. Utjecaj ekonomske politike na proizvodnju i cijene .............................289
14.4.1. Fiskalna politika ..............................................................................289
14.4.2. Monetarna politika.........................................................................290
14.5. Uloga cijena u narodnoj privredi ..............................................................293
14.6. Potencijalna proizvodnja ............................................................................294
14.6.1. Radna snaga i nezaposlenost .......................................................296
15. KEYNESIJANSKA MAKROEKONOMIJA .......................................................299
Uvod .........................................................................................................................299
15.1. Funkcija potrošnje........................................................................................300
15.2. Funkcija štednje............................................................................................304
15.3. Formuliranje i rješenje modela..................................................................306
15.3.1. Investicijski multiplikator .............................................................307
15.3.2. Rasprostiranje multiplikativnih efekata .....................................309
15.3.3. Inflacijski i recesijski jaz................................................................312
15.4. Paradoks štednje...........................................................................................315
15.5. Pregled teorija funkcije potrošnje.............................................................317
16. MULTIPLIKATOR OSTALIH KOMPONENTI AGREGATNE
POTRŠNJE................................................................................................................321
Uvod .........................................................................................................................321
16.1. Fiskalna politika ...........................................................................................321
16.1.1. Financiranje budžetske potrošnje – funkcija poreza ..............323
16.1.2. Automatski ili ugrađeni stabilizator ...........................................325
16.1.3. Strukturni i ciklički budžet...........................................................326
16.2. Funkcija investicija.......................................................................................328
16.2.1. Pojam i vrste investicija.................................................................329
16.2.1.1. Motivi investiranja ......................................................329
16.2.2. Investicije kao funkcija kamatnjaka ...........................................330
16.2.2.1. Metoda sadašnje vrijednosti ......................................331
16.2.2.2. Interna stopa rentabilnosti ........................................335
16.3. Investicije kao funkcija jaza između željene i stvarne veličine
kapitala ..........................................................................................................337
16.4. Teorija Tobinova koeficijenta Q................................................................339
16.5. Multiplikator vanjske trgovine ..................................................................340
16.5.1. Utjecaj vanjske trgovine na domaći proizvod ..........................341
16.5.1.1. Utjecaj izvoza na domaći proizvod...........................341
16.5.1.2. Funkcija uvoza...............................................................342
16.6. Ravnoteža na realnom tržištu –IS krivulja .............................................344
17. MONETARNA MAKROEKONOMIJA.............................................................349
Uvod .........................................................................................................................349
17.1. Financijski sustav u narodnoj privredi.....................................................350
17.1.1. Računi financijskih tokova............................................................352
17.2. Podrijetlo i funkcije novca..........................................................................355
17.2.1. Povijesni razvoj novca ...................................................................357
17.3. Potražnja za novcem....................................................................................362
17.3.1. Kvantitativna novčana teorija ......................................................363
17.3.2. Keynesijanska teorija potražnje za novcem ..............................369
17.3.2.1. Transakcijska potražnja za novcem ..........................369
17.3.2.2. Potražnja za novcem zbog neizvjesnosti .................370
17.3.2.3. Špekulativna potražnja za novcem ...........................370
17.3.2.4. Utjecaj inflacije na špekulativnu potražnju.............370
17.3.3. Funkcija potražnje za novcem .....................................................371
18. PONUDA NOVCA U PRIVREDNOM SUSTAVU..........................................375
Uvod .........................................................................................................................375
18.1. Povijesni razvoj bankarstva.......................................................................375
18.2. Stvaranje kredita jedne banke ..................................................................378
18.3. Stvaranje kredita u bankarskom sustavu................................................380
18.3.1. Upravljanje bankom i bankovne krize.......................................384
18.4. Moderni bankarski sustav i kontrola novca i kredita ..........................387
18.5. Bilanca poslovnih banaka..........................................................................392
18.6. Konsolidirana bilanca monetarnih institucija.......................................394
18.7. Teorija ponude novca.................................................................................395
18.7.1. Grafička analiza promjena novčane mase................................396
18.8. Monetarni agregati u Hrvatskoj...............................................................398
18.9. Utjecaj monetarne politike na kamatnjak..............................................399
18.10. Operativni ciljevi monetarne politike centralne banke.......................401
18.11. Monetarni efekti fiskalne politike............................................................405
18.12. Transmisijski mehanizam monetarne politike......................................406
18.13. Ravnoteža na novčanom tržištu – LM krivulja ....................................409
19. EKONOMSKA POLITKA.....................................................................................415
Uvod .........................................................................................................................415
19.1. Proces ekonomske politike.........................................................................416
19.2. Posredni ciljevi (targets) ............................................................................421
19.3. Instrumenti i mjere ekonomske politike .................................................422
19.4. Modeli ekonomske politike ........................................................................423
19.5. Pojam i instrumenti politike stabilizacije ...............................................425
19.6. Izbor politike stabilizacije ..........................................................................426
19.7. Problemi provođenja politike stabilizacije..............................................430
20. INFLACIJA ...............................................................................................................435
Uvod .........................................................................................................................435
20.1. Vrste inflacije ................................................................................................436
20.2. Teorije inflacije potražnje...........................................................................440
20.2.1. Klasične teorije inflacije potražnje..............................................440
20.2.2. Keynesijanska teorija inflacije potražnje ...................................443
20.2.3. Borba protiv inflacije potražnje...................................................444
20.3. Inflacija troškova..........................................................................................445
20.3.1. Borba protiv inflacije troškova.....................................................446
20.4. Stagflacija i incesija......................................................................................449
20.4.1. Phillipsova krivulja.........................................................................451
20.4.2. Stabilizacijski program i Phillipsova krivulja...........................453
20.5. Mješovita inflacija........................................................................................454
20.6. Inflacijska očekivanja ..................................................................................456
20.7. Posljedice inflacije........................................................................................457
20.8. Deflacija .........................................................................................................462
21. PRIVREDNI RAZVOJ............................................................................................466
Uvod .........................................................................................................................466
21.1. Pojam privrednog razvoja .........................................................................466
21.1.1. Faze ekonomskog razvoja ............................................................467
21.2. Glavne značajke razvijenih zemalja.........................................................469
21.2.1. Problemi zemalja u razvoju .........................................................470
21.3. Teorija privrednog razvoja........................................................................472
21.4. Zaduživanje i razvoj ...................................................................................475
21.4.1. Prezaduženost i razvoj ................................................................477
21.5. Uloga međunarodne pomoći u razvoju..................................................478
21.6. Politika privrednog razvoja.......................................................................481
21.7. Uloga države i tržišta u privrednom razvoju.........................................484
21.8. Institucije i razvoj........................................................................................487
21.9. Izvori rasta....................................................................................................488
21.10. Makroekonomska stabilnost i razvoj ......................................................491
21.11. Fiskalna i monetarna politika ...................................................................492
21.12. Politika stabilizacije i program strukturnih prilagodbi .......................493
21.13. Uloga financijskog sektora u razvoju ......................................................496
21.14. Fiskalni deficit, zaduženost i razvoj .......................................................497
22. MODELI RASTA ....................................................................................................501
Uvod .........................................................................................................................501
22.1. Harrod-Domarov model rasta...................................................................501
22.2.1. Pretpostavke Harrod-Domarova modela ..................................502
22.2.2. Statički Harrod-Domarov model rasta ......................................503
22.3. Problem uravnoteženog rasta u Harrod-Domarovu modelu..............504
22.4. Prirodna stopa rasta i zajamčena stopa rasta .........................................506
22.5. Neoklasični model rasta .............................................................................507
22.6. Utjecaj tehničkog napretka na stopu rasta..............................................508
III. DIO
MEĐUNARODNA EKONOMIJA
23. MEĐUNARODNA EKONOMIJA ......................................................................514
Uvod .........................................................................................................................514
23.1. Kretanje svjetske proizvodnje i trgovine .................................................514
23.2. Razlozi razmjene ..........................................................................................517
23.3. Razmjena i specijalizacija ...........................................................................518
23.4. Teorija apsolutnih prednosti A. Smitha ..................................................520
23.5. Teorija komparativnih prednosti D. Ricarda..........................................522
23.6. Ograničavanje slobode vanjske trgovine .................................................526
23.6.1. Argumenti ograničenja slobode međunarodne razmjene......528
23.6.2. Mikroekonomska analiza utjecaja carine ..................................530
23.7. Nominalna, efektivna i ukupna carinska zaštita....................................534
23.7.1. Liberalizacija vanjske trgovine – multilateralni carinski
sporazumi.........................................................................................535
23.8. Ekonomske integracije................................................................................539
24. BILANCA PLAĆANJA..........................................................................................542
Uvod .........................................................................................................................542
24.1. Pojam i struktura bilance plaćanja............................................................542
24.1.1. Bilanca tekućih transakcija ...........................................................543
24.1.2. Bilanca kapitalnih transakcija ......................................................546
24.2. Bilanca plaćanja Republike Hrvatske.......................................................547
24.3. Inozemna zaduženost Republike Hrvatske.............................................549
25. DEVIZNI TEČAJ I DEVIZNO TRŽIŠTE ..........................................................551
Uvod .........................................................................................................................551
25.1. Devizno tržište..............................................................................................551
25.2. Devizni tečaj..................................................................................................553
25.2.1. Administrativno određivanje tečaja ...........................................559
25.2.2. Ponuda eura i kune, tečaj i elastičnost .......................................560
25.3. Promptni i terminski tečaj..........................................................................563
25.3.1. Vrste deviznog rizika .....................................................................564
25.4. Pokrivanje tečajnog rizika (hedging)........................................................565
25.4.1. Instrumenti pokrića deviznog rizika ..........................................566
25.5. Devizne špekulacije ....................................................................................568
25.6. Sustavi deviznih tečajeva............................................................................568
25.6.1. Zlatni standard................................................................................571
25.6.2. Zlatno-devizni standard................................................................574
25.6.3. Sustav fluktuirajućih tečajeva ......................................................579
25.7. Teorije određivanja deviznog tečaja.........................................................583
25.7.1. Teorija kamatnog pariteta.............................................................585
26. MEĐUNARODNI MONETARNI SUSTAV......................................................589
Uvod .........................................................................................................................589
26.1. Monetarni standardi....................................................................................590
26.1.1. Zlatni standard................................................................................591
26.2. Institucije međunarodnog monetarnog sustava....................................592
26.2.1. Međunarodni monetarni fond – MMF......................................592
26.2.2. Struktura MMF-a ...........................................................................592
26.2.2.1. Sredstva i zajmovi MMF-a..........................................594
26.3. Ostale međunarodne monetarne organizacije.......................................596
26.4. Europski monetarni sustav.........................................................................597
26.5. EMU i EURO ................................................................................................601
26.5.1. Europska centralna banka (ECB) ................................................605
LITERATURA ................................................................................................................607
POJMOVNO KAZALO ...............................................................................................610

O knjizi su rekli:
Prvi dio, koji je posvećen mikroekonomiji sastoji se od jedanaest poglavlja.
U drugom poglavlju obrađeni su na vrlo jednostavan način osnovni pojmovi iz teorije potražnje: zakon opadajućeg graničnog zadovoljstva, maksimiziranje zadovoljstva potrošača iz danog dohotka, potrošačev probitak, ekonomika blagostanja, preraspodjela itd.Nakon toga, u trećem poglavlju, potražnja se rigoroznije analizira s pomoću suvremenih metoda ekonomske analize: krivulja indiferencije, budžetske jednadžbe potrošača, da bi se odredila optimalna kombinacija potrošnje koja maksimizira zadovoljstvo potrošača i izvela funkcija potražnje.
S četvrtim poglavljem počinje analiza proizvodnje i ponude. U četvrtom je poglavlju, opet na vrlo jednostavan način, obrađen cijeli niz pojmova koji su potrebni u analizi proizvodnje: poduzeće, poduzetnik, odvajanje vlasništva od upravljanja, načela dobrog upravljanja, odnos principala i agenta, ciljevi poslovanja poduzeća i iskazivanje rezultata poslovanja u bilanci.
U petom su poglavlju na rigorozniji način obrađeni pojmovi iz teorije proizvodnje: proizvodna funkcija, zakon opadajućih prinosa, tri stadija proizvodnje, maksimiziranje proizvodnje iz ograničenih sredstava i dr. Šesto je poglavlje posvećeno suvremenoj analizi troškova. Iz funkcije proizvodnje izvedene su funkcije troškova i analizirani odnosi među njima u kratkom i u dugom roku. Na temelju funkcija troškova izvedena je funkcija ponude. Kad smo izveli funkcije potražnje i ponude, bili smo spremni za analizu tržišnog određivanja cijena. To je učinjeno u sedmom poglavlju. Budući da su i ponuda i potražnja funkcije cijene, one reagiraju na promjene cijene. Međutim, njihova osjetljivost na iste promjene cijene može biti različita. Zato je u tom poglavlju detaljno obrađen i pojam elastičnosti i njegova primjena u poslovnoj politici poduzeća. U osmom su poglavlju dane osnove mikroekonomske teorije i politike cijena. Ta se teorija i politika zatim primjenjuje na različite tržišne strukture.
U devetom poglavlju analizira se politika cijena u uvjetima perfektne konkurencije, kao jednog ekstrema kad postoji beskonačno mnogo prodavača od kojih nijedan nije dovoljno velik da bi promjenom svoje ponude mogao bitnije utjecati na cijenu, kad postoji potpuna sloboda ulaska u proizvodnju, perfektna informiranost potrošača i homogenost proizvoda.
U desetom je poglavlju obrađena politika cijena u drugom ekstremu-monopolu, kad postoji samo jedan proizvođač proizvoda i kad on može bitno utjecati na cijenu.
Jedanaesto je poglavlje posvećeno politici cijena u tržišnoj strukturi, koja se nalazi između ta dva ekstrema. U dio o mikroekonomiji uvršetno je i poglavlje o ekonomiji javnog sektora, u kojem se analizira redistribucijska i alokacijska funkcija države. Tu je dan pregled teorije poreza, funkcije poreza, porezne osnovice, poreznih stopa, mjere nejednakosti raspodjele, teorija javnog izbora i proces donošenja budžeta u Hrvatskoj. Drugi dio - Makroekonomija počinje s trinaestim poglavljem. U tom je poglavlju pokazano kako funkcionira narodna privreda, objašnjeni su pojmovi najvažnijih makroekonomskih agregata, njihovo mjesto i uloga u privredi. Također, pokazano je mjesto i uloga pojedinih vrsta ekonomske politike u politici stabilizacije. Nakon što je objašnjena struktura funkcioniranja narodne privrede, u četrnaestom poglavlju izgrađen je temeljni makroekonomski model, koji služi za makroekonomsku analizu i politiku. U petnaestom poglavlju objašnjena je keynesijanska makroekonomija: funkcija potrošnje, štednje, multiplikator i ostali temeljni pojmovi Keynesove makroekonomije. U sljedećem, šesnaestom poglavlju nastavljen je pregled keynesijanske makroekonomije analizom multiplikativnih efekata ostalih komponenti finalne potrošnje: budžetske potrošnje, funkcija investicija i multiplikator vanjske trgovine. Nakon toga, izvedena je i krivulja ravnoteže na robnom tržištu - IS krivulja. U sedamnaestom poglavlju počinje monetarna makroekonomija. Najprije je obrađena uloga financijskog sektora u narodnoj privredi i računi financijskih transakcija, zatim su obrađene funkcije novca i povijesni razvoj novca. Time su stvoreni preduvjeti za analizu potražnje za novcem - klasične i Keynesove, pa je izvedena funkcija potražnje za novcema. Sljedeće, osamnaesto poglavlje posvećeno je analizi ponude novca, da bi se na temelju potražnje i ponude novca mogla obavljati monetarna analiza. Najprije se analizira proces stvaranja kredita u jednoj banci, pa u bankarskom sustavu, da bi se nakon toga obradio proces stvaranja novca u modernom bankarskom sustavu i uloga centralne banke u tom sustavu. Dani su i podatci o monetarnim agregatima u Hrvatskoj u razdoblju 2000-2007. Na kraju toga poglavlja izvedena je i krivulja ravnoteže na novčanom tržištu - LM krivulja. Time je pripremljen put za analizu ekonomske politike u devetnaestom poglavlju. U devetnaestom poglavlju obrađeni su ciljevi ekonomske politike - konačni i posredni - vrste, instrumenti i mjere ekonomske politike i detaljno obrađena ekonomska politika stabilizacije. U dvadesetom poglavlju obrađen je jedan važan fenomen suvremenih privreda, na koji su mnogi u Hrvatskoj već zaboravili - inflacija. Detaljno su analizirane vrste inflacije, uzroci i posljedice inflacije i borba protiv pojedinih vrsta inflacije.
U dvadeset prvom poglavlju dani su dugoročni aspekti ekonomske analize i politike-privredni razvoj: teorija privrednog razvoja i pojedini aspekti politike privrednog razvoja. Nakon toga slijedi dvadeset drugo poglavlje, u kojem su analizirani modeli rasta, kao vrlo značajnog oruđa za ekonomsku analizu i politiku privrednog razvoja, ali samo jednostavni Harrod-Domarov i neoklasični model rasta. Treći dio posvećen je međunarodnoj ekonomiji. U dvadeset trećem poglavlju dan je pregled osnova teorije vanjske trgovine i vanjskotrgovinske politike. Dvadeset četvrto poglavlje posvećeno je analizi bilance plaćanja. Sve je ilustrirano podatcima o bilanci plaćanja Hrvatske u razdoblju 2000-2007. Sljedeće, dvadeset peto poglavlje posvećeno je međunarodnim financijama. U njemu se detaljno analiziraju teorije određivanja deviznog tečaja, monetarni standardi, devizni režimi, i devizna tržišta. Posljednje poglavlje obrađuje međunarodne financijske institucije. Posebna je pozornost posvećena MMF-u i europskim monetarnim institucijama.
Knjiga Ekonomija - uvod u analizu i politiku pisana je vrlo jednostavno, kako bi bila što jednostavnija za razumijevanje studentima prve godine ekonomskih, ali i drugih fakulteta i da posluži ljudima u praksi, kao referentni udžbenik u kojemu će na jednostavan način naći objašnjenja glavnih ekonomskih pojmova i bolje shvatili probleme s kojima se svaki dan susreću. Međutim, pojednostavnjenje izlaganja nije išlo na račun analitičke kvalitete. Knjiga je zadržala metodologiju, ali vrlo pojednostavnjenu, suvremene ekonomske analize, što uključuje, prije svega, elementarnu matematiku. Matematika, od koje mnogi zaziru, ovdje je svedena uglavnom na linearne funkcije i grafove. Ljudi koji su završili bilo koju srednju školu znaju puno više matematike nego što ovaj udžbenik zahtijeva, zato se nitko ne treba plašiti kad vidi grafove ili jednostavne jednadžbe u ovoj knjizi.
dr. Mate Babić

• < Prethodna knjiga
• Slijedeća knjiga >

• Ostale knjige u području Novi ekonomski i društveni procesi